To εξπρές της...μετάνοιας

Σχεδόν 30 χρόνια(29 για την ακρίβεια) μετά το επικό φίλμ του άγγλου Άλαν Πάρκερ "Το εξπρές του μεσονυκτίου",το πραγματικό πρόσωπο η ιστορία του οποίου περιγράφεται στην ταινία,γκρεμίζει τον μύθο που δημιουργήθηκε γύρω απ την ταινία για την αγριότητα των τουρκικών φυλακών.

Βασισμένη στο βιβλίο του αμερικανού Billy Hayes,η ταινία κατα-γράφει την περιπέτειά του.Λίγο πρίν αναχωρήσει από την Κωνστα-ντινούπολη για την πατρίδα του συλλαμβάνεται για κατοχή χασίς και αφού καταδικάζεται σε τέσσερα χρόνια φυλάκιση οδηγέιται στις φυλακές Sağmalcılar.Λίγο πριν ολοκληρώσει την ποινή του μια έν-σταση της πολιτικής αγωγής που ζητούσε να καταδικαστέι για εμπό-ρια και όχι για κατοχή μετατρέπει την ποινή σε 30 χρόνια.Τελικά στις 4 Οκτωβρίου του 1975 καταφέρνει να αποδράσει περνώντας τα ελληνοτουρκικά σύνορα.Το μεγαλύτερο μέρος της ταινίας περιγρά-φει την κόλαση των τουρκικών φυλακών οι οποίες παρουσιάζονται σαν μεσαιωνικά μπουντρούμια στα οποία κυριαρχεί η βρωμιά και η παράνοια,με φριχτά βασανιστήρια και ξύλο στους κρατουμέ-νους.Πολύ λίγες ταινίες έιχαν τόσο αρνητική επίδραση στην εικόνα μια χώρας στο εξωτερικό όσο το "Εξπρές του μεσονυκτίου" που ακόμη και σήμερα θεωρείται ένας από τους βασικούς λόγους της όχι και τόσο καλής εικόνας της Τουρκίας στο εξωτερικό.

Ο Hayes, τον οποίο στη ταινία έιχε υποδυθέι με μοναδικό τρόπο ο Brad Davis (φώτο αριστε-ρά),που έφυγε απ τη ζωή το 1991 χτυπημένος από τον ιο του AIDS, με δηλώσεις του προσπάθησε να διαφοροποιήσει την εικόνα της Τουρκί-ας από αυτή που αναδύεται μέσα από την ταινία.Στα 56 του σήμερα,ζεί στο Los Angeles και πρόσφατα έκανε το σκηνοθετικό του ντεμπούτο με την indie ταινία "Cock & Bull Story.Μεταξύ άλλων δήλωσε οτι "Ιστορίες σαν την δική μου θα μπορούσαν να συμβούν σε πολλές άλλες χώρες εκτός της Τουρκίας" ενώ για την ταινία σχολιάζει οτι "Παρουσιάζει όλους τους τούρκους σαν τέρατα.Μου άρεσε η ταινία αλλά δεν εμφανίζει ούτε ένα καλλο τούρκο και πιστέψτε με υπήρχαν αρκετοί ακόμη και στη φυλακή".Όσο για το αν θα ταξίδευε ξανά στην Τουρκία είπε : "Θα μου άρεσε πολύ να ξαναπήγαινα εκεί. Αγάπησα πραγματικά αυτή την χώρα-εκτός από τα πέντε χρόνια που πέρασα στη φυλακή και εκτιμώ πολύ τους τούρκους".Πάντως για πολλά χρόνια ο Hayes ήταν καταζητούμενος στην Ευρώπη.Η τουρκι-κή αστυνομία έδωσε το όνομα του ως καταζητούμενου στην Ιντερπόλ όχι μόνο όταν απέδρασε αλλά επίσης και όταν κυκλοφόρησε το βιβλίο του αλλά και η ταινία.Το ένταλμα έληξε πρίν πέντε χρόνια αλλά ο Hayes είναι διστακτικός για να πάει στην Τουρκία:"Αναμ-φίβολα η ταινία άλλαξε όλη την εικόνα του τουρισμόυ στη Τουρκία. Αν και θα ήθελα πολύ να ξαναπάω εκεί φοβάμαι τις αντιδράσεις από τους ανθρώπους που έχασαν τις δουλειές τους ή χρεοκώπησαν εξαιτίας της ταινίας.Είναι άδικο γιατί η αρνητική εικόνα της ταινίας επηρέασε ανθρώπους που δεν έιχαν σχέση με όσα έζησα εγώ εκεί"

Πάντως το πάθημα του Hayes δεν φένεται να έγινε μάθημα για τους αμερκανούς που επισκέπτονται χώρες του εξωτερικού καθώς κάθε χρόνο συλλαμβάνονται κατά μέσο όρο 1.000 αμερικανοί για κατοχή και προσπάθεια εξαγωγής ναρκωτικών.Αν και οι περισσότεροι αφή-νονται ελεύθεροι σήμερα υπάρχουν 1.600 αμερικανοί σε φυλακές του εξωτερικού,πολύ συχνά σε συνθήκες παρόμοιες με αυτές που αντιμετώπισε ο Billy Hayes...